‘Demos’ (volk) en ‘kratos’ (kracht of macht): dat is democratie, dat de macht bij en in de mensen ligt. Jitske Kramer licht in haar boek Deep Democracy de term als volgt toe: “Het is democratisch omdat het benadrukt dat elke invalshoek ertoe doet en dat de kwaliteit van besluiten het hoogst is wanneer zowel de meerderheids- als de minderheidsstem benut wordt. Er is in de basis geen goed of fout; alle gedragingen, gedachten, gevoelens en meningen doen ertoe en hebben een wijsheid in zich. Ook die dingen die op het eerste gezicht onzinnig of destructief lijken, of tegen de algemene norm ingaan. Oplossingen dienen zich aan als alle stemmen gehoord kunnen worden; Deep Democracy gaat er van uit dat de antwoorden al in de groep aanwezig zijn.
Het is ‘deep’ omdat het op een heel praktische manier werk met diepere emoties en bewustzijnsniveaus in een groep. In de combinatie van de verschillende emoties, waarden, meningen en overtuigingen zit de werkelijke potentie van een groep. De som is meer dan de delen.”
De onderstaande afbeelding (bron: Human Dimensions) laat de essentie van Deep Democracy zien: de ijsberg, de stappen, de onderstroom, de sabotagelijn.
Bovenaan staan drie meta-vaardigheden:
- superluisteren: je open kunnen stellen voor alle signalen
- neutraliteit: tegelijkertijd vanuit een onpartijdige en een veelzijdige partijdige positie kunnen luisteren zonder te oordelen
- compassie: ruimte hebben voor elk standpunt en elke mening; een diepe acceptatie dat niets van zichzelf goed of fout is.
Deep Democracy kent bijzondere werkvormen (of technieken): de neutraliteitsdans, het gesprek op voeten, en het weerbericht. Deze technieken zijn ook inzetbaar in een moreel beraad (zie ook Deep Democracy voor Gespreksleiders Moreel Beraad). Meer lezen over Deep Democracy kan op Deepdemocracy.nl, of in het boek Deep democracy van Jitske Kramer (Thema, 2014).
